Blog Image

Artikelen Adviesbureau Hoogbegaafdheid Pluspunt

Over de artikelen

Iedere maand verstuurt Adviesbureau Hoogbegaafdheid Pluspunt een gratis nieuwsbrief aan abonnees. Hierin staat, naast praktijkinformatie, telkens een artikel over het grootbrengen van hoogbegaafde kinderen. Voorbeelden van deze artikelen vindt u op hier. Ook de gratis nieuwsbrief ontvangen? Stuur een mailtje naar: info@adviesbureauhoogbegaafdheid.nl Bezoek ook onze website: http://www.adviesbureauhoogbegaafdheid.nl

Veranderen

Artikelen Posted on Mon, February 22, 2021 13:20

Ouders die bij ons komen geven in het eerste gesprek regelmatig aan dat het niet goed gaat met hun kind. Hun kind haalt lage cijfers, kan bij voetbal zijn team niet bijhouden en wil niet oefenen voor zijn pianolessen. De ouders maken zich vaak grote zorgen. Want als het zo doorgaat, wat moet er dan van hun kind terechtkomen?

Dus zoeken ze wanhopig naar manieren om hem te helpen. De opvoeding gaat niet meer ‘vanzelf’: ze veranderen hun gedrag ten opzichte van hun kind en proberen zijn houding positief te beïnvloeden. ‘Kom op, je kunt het, hou je voet zo, kijk daarheen, schop de bal zo, goed zo!’ En als anderen hun kind uitlachen, zeggen ze daar iets van. ‘Hou daarmee op, hij kan er ook niets aan doen.’

Maar vaak zien ze dat het allemaal niets helpt en dat hun kind zijn gevoel voor eigenwaarde meer en meer verliest. Wat is hier nu aan de hand? Hoe kan het dat het niet werkt, terwijl ze zo hun best voor hem doen?

Dat heeft te maken met verwachtingen. Door alle opmerkingen en bijsturingen leert het kind dat zijn ouders verwachten dat hij het niet zelf kan. Dat hij niet slim of sterk of handig genoeg is en beschermd moet worden. En dus verwacht hij dit zelf ook. Als een kind denkt dat hij iets niet kan, dat hij er gewoon geen aanleg voor heeft, dan heeft hij ook geen zin om er moeite voor te doen. Hij verwacht het nooit te kunnen leren. Dat noem je een ‘fixed mindset’.

Bovendien voelt hij, door alle goedbedoelde stimulatie van zijn ouders, dat zijn ouders op meer gehoopt hadden. Dat ze liever hadden gehad dat hij wel goed was in voetbal en dat hij wel goed zou presteren op school en op pianoles. En dus concludeert hij voor zichzelf dat hij niet goed genoeg is. De liefde van zijn ouders voelt voor hem voorwaardelijk. Hij denkt dat zijn ouders meer van hem zouden houden als hij beter zou zijn in bepaalde dingen. Dat levert veel druk en frustraties op: hij is er immers ook van overtuigd dat hij nooit aan dit beeld zal kunnen voldoen.

De ouders bedoelen het goed en houden ook echt heel veel van hun kind, maar houden te veel vast aan hun normen van maatschappelijk succes. Goede cijfers, nette vrienden, lekker meekomen op sportief gebied en later een goedbetaalde baan, want zo hoort het. Ze verwachten dat hun kind dan gelukkig zal zijn. Dat is tenslotte waar ze het allemaal voor doen.

Maar wat zou er gebeuren als ze hun kind zouden vragen wat híj wil en wat voor hem belangrijk is? Wat zijn zíjn waarden en hoe ziet hij zijn eigen identiteit? Wat als ze hem de ruimte zouden geven zijn eigen persoonlijkheid te ontdekken? Wat als hun gevoel van eigenwaarde als opvoeder niet langer medeafhankelijk zou zijn van de vraag hoezeer hun kind voldoet aan de maatschappelijke normen voor succes?

Dan zouden ze meer van hun kind genieten, hem waarderen om zijn eigen persoonlijkheid en hem hierin bevestiging geven. En dan? Dan zien ze vaak dat hun kind begint te groeien. Dat de druk wegvalt, voetbal weer een spelletje wordt en hun kind er lol in begint te krijgen. En dat hij er dan als vanzelf beter in wordt. Ze zien ook dat hun kind zelfstandiger wordt, dat hij zélf ontdekt dat hij meer kan dan hij dacht. Ze zien dat hun kind zich gaat ontwikkelen op de gebieden die hij zelf interessant of belangrijk vindt. En tenslotte komen ze tot de conclusie dat zowel hun kind als zijzelf zo veel gelukkiger zijn.



Buitenschoolse activiteiten die je kind positief beïnvloeden

Artikelen Posted on Mon, January 04, 2021 10:14

Sport, muziekles en clubjes. In die volgorde. Kun je door financiële of logistieke omstandigheden maar één buitenschoolse activiteit voor je kind organiseren? Kies dan voor een sport. Op een schooldag zit je kind vijf tot acht uur per dag op een stoel. Beweging is hard nodig: je conditie gaat vooruit, je geestelijke veerkracht gaat vooruit en je krijgt er creatievere gedachten van. Hardlopen en yoga helpen (wetenschappelijk bewezen) tegen somberheidsklachten. Kun je het niet betalen om je kind op een sport te doen? Hardlopen, skaten, voetballen op een veldje, volleyballen op het strand en zwemmen in een meertje kosten niets. Maar speciaal voor kinderen hebben de gemeenten een potje beschikbaar, zodat ze toch kunnen meedoen bij een sportvereniging. Belangrijk: laat je kind zelf kiezen op welke sport hij of zij (dit jaar) wil. 

Kun je nog een activiteit organiseren? Kies dan voor muziekles. Dit verbetert de samenwerking van verschillende hersengebieden én kan helpen bij het ontwikkelen van een groeimindset. Een moeilijk muziekstuk spelen kun je niet ineens: daarvoor zul je moeten oefenen. Het biedt uitdaging en traint het doorzettings-vermogen. Daar profiteert je kind weer van bij het schoolwerk. Laat ook hier weer je kind zelf een instrument kiezen. Veel muziekscholen bieden de mogelijkheid om een heel stel verschillende instrumenten uit te proberen. Het is belangrijk de muziekdocent van tevoren in te lichten als je kind een vaste mindset heeft: als hij snel opgeeft en niet van oefenen houdt (of niet weet hoe dat aan te pakken). De docent kan daar dan rekening mee houden en proberen je kind toch te stimuleren. Er bestaan ook muziekdocenten die zijn gespecialiseerd in hoogbegaafde kinderen, bijvoorbeeld pianoleraressen Sonja Hoving en Karin van Toor.

Blijft er nog tijd en geld over? Laat je kind dan kiezen voor een club, zoals de scouting, toneelles of tekenles. Zo ontwikkelt je kind zich nog veelzijdiger en kan hij of zij meer eigen interesses volgen en gelijkgestemden ontmoeten. 

En daarmee ben je klaar. Meer dan drie activiteiten is niet wenselijk. Je kind heeft anders geen tijd meer om te ontspannen, even niks te doen (vervelen mag af en toe best) en jij bent druk bezig om alles logistiek te regelen, wat je extra stress oplevert, wat weer zijn weerslag heeft op je kind. Het moet wel leuk blijven.

Dus op de eerste plaats een sport, op de tweede muziekles en op de derde een clubje. Zo krijg je een beter presterend en gelukkiger kind. 



Krijg je ADHD van suiker?

Artikelen Posted on Mon, October 12, 2020 11:34

Krijg je ADHD door het eten van te veel suiker? Het antwoord hierop is kort maar krachtig: nee. ADHD krijg je niet door het eten van suiker of kleurstoffen.

Voor een documentaire over suiker is een paar jaar geleden een experiment gedaan. Een grote groep kinderen kreeg een uitnodiging voor een feestje. De ouders werd verteld dat het een ‘suikerfeestje’ was, maar in werkelijkheid kregen de kinderen alleen groentensticks met verantwoorde dipsaus te eten. Ze deden echter wel drukke spelletjes! Na afloop zeiden de ouders stuk voor stuk dat je wel kon zien dat hun kind veel suiker had gegeten, want hij/zij was helemaal hyper!

Een paar weken later werd diezelfde groep kinderen uitgenodigd voor een ander feestje. De ouders werd verteld dat bij dit feest juist alleen gezonde snacks werden getrakteerd. In werkelijkheid kregen de kinderen zoveel snoep als ze wilden: er stond een tafel vol spekkies, lolly’s, chocola en koekjes en er werd volop van gesmuld! Maar deze keer deden de kinderen rustige activiteiten. Na afloop gingen ze dan ook kalm naar huis. Wát een verschil met de vorige keer, zeiden de ouders. Tja.

Wel kan het gedrag van een kind dat veel suiker eet op het eerste oog soms lijken op ADHD. Van suiker krijg je energie, wat je hersenen erg fijn vinden. Je kunt je dan beter concentreren. Maar na ongeveer drie kwartier daalt de suikerspiegel rap en dan ontstaan de problemen: je focus is weg en je voelt je slap. De leerkracht ziet dan vaak dat een kind hem of haar wel volgt met de ogen, maar niet echt mee lijkt te krijgen wat er wordt uitgelegd. Ook krijg je op dat moment weer trek in een verse portie suiker, waarna de hele cyclus opnieuw begint.

Je kunt dit voorkomen door minder suiker te eten, of meer vezels zodat die suiker langzamer wordt afgebroken. Veel scholen zijn er al volop mee bezig: een appel en een beker melk of water, in plaats van een chocoladekoekje en een pakje sap. Een bruine boterham met pindakaas doet ook wonderen.

Ook van kleurstoffen krijg je geen ADHD, maar sommige kinderen die ADHD hebben, lijken wel meer problemen te vertonen door het eten van kleurstoffen (met name de rode kleurstof in tomaten is berucht). Hiervoor bestaan ingewikkelde diëten. Een deel van de ouders geeft aan dat hun kind er baat bij heeft, maar het is vooralsnog niet wetenschappelijk onderzocht.

Kortom: maak wijze keuzes, kijk naar wat bij jouw kind past, maar overdrijf het niet en laat je vooral niet bang maken door berichten in de media!



Depressie bij jongeren

Artikelen Posted on Tue, July 28, 2020 15:49

Elke tiener heeft weleens een dipje. Pubers zijn vaak de gehele puberteit onzeker: vriendschapsrelaties veranderen, hun lichaam verandert, hun contact met hun ouders verandert. Ze zijn druk bezig met de vraag of ze er wel bij horen, of hun cijfers wel goed genoeg zijn en of hun lichaam zich wel naar wens ontwikkelt. Dat is heel normaal.

Maar soms wordt de somberheid te groot, te heftig en duurt hij te lang. Vaak gaat hieraan een moeilijke periode vooraf: een sterfgeval in de familie, echtscheiding van de ouders, gepest worden… Sombere gevoelens lijken dan heel normaal. Maar als deze te ernstig zijn en te lang aanhouden, kan er sprake zijn van een depressie. Er spelen dan niet alleen nare gebeurtenissen mee, maar ook biologische, psychische en sociale factoren.

Bij jongeren kan een depressie lastig te herkennen zijn. Soms staat de somberheid niet duidelijk voorop en zien de ouders en docenten bijvoorbeeld dwarsheid en prikkelbaarheid. Ze denken dan eerder dat het kind gewoon in een opstandige fase zit en wijten dat aan de puberteit. Pas als een jongere op een dag zijn bed niet meer uitkomt, wordt voor de omgeving duidelijk dat er meer aan de hand is.

Jongeren met een depressie beleven nergens plezier meer aan. Ze raken hun vrienden kwijt of sluiten zich zelf voor hen af, hun schoolprestaties hollen achteruit en ze maken thuis vaak ruzie.

Als een tiener een depressie heeft, of als hij moeite heeft om te gaan met tegenslagen, of er te veel tegenslagen tegelijk komen, is het belangrijk dat hij over zijn gevoelens en problemen kan praten met iemand die hij vertrouwt. De problemen en onzekerheden moeten serieus worden genomen en niet worden gebagatelliseerd. Sommige jongeren kunnen goed met hun ouders praten, anderen doen dat – juist op deze leeftijd – liever niet.

Probeer als ouder of vertrouwenspersoon te ontdekken of de somberheidsklachten (deels) zijn ontstaan als reactie op een bepaalde gebeurtenis of een bepaald probleem dat kan worden aangepakt. Als je kind bijvoorbeeld niet sterk genoeg is in de sociale vaardigheden, en zich daardoor een sukkel voelt, kan een training in deze vaardigheden hem enorm veel hoop bieden.

Ook afleiding – leuke dingen doen – kan helpen en kan voorkomen dat de jongere alcohol of drugs gaat gebruiken bij wijze van zelfmedicatie. Voldoende daglicht en voldoende lichaamsbeweging helpen ook. Uit verschillende wetenschappelijke onderzoeken is gebleken dat regelmatig hardlopen net zo goed kan werken tegen een depressie als medicatie of therapie! Ook is het goed op een normale tijd naar bed te gaan en op een normale tijd op te staan. Als een jongere zijn dagritme omgooit – overdag slaapt en ’s nachts wakker is – krijgt hij te weinig daglicht, wat negatieve effecten heeft op de somberheid. Maar ’s nachts lijkt ook alles erger. In het donker is alles angstiger en negatiever – iets wat we hebben overgehouden aan de tijd dat de eerste mensen ’s nachts gevaar liepen voor roofdieren.

Wordt het dipje van je kind een Dip en gaan de klachten niet over? Aarzel dan niet om professionele hulp te zoeken. Deze hulp bestaat meestal uit therapie, soms samen met medicatie. Veel jongeren hebben in het begin weinig vertrouwen in de therapie, maar na verloop van tijd gaan ze toch hun depressieve gevoelens overwinnen en krijgen ze weer plezier in de dingen die ze doen.



Dyslexie bij een hoogbegaafd kind

Artikelen Posted on Mon, June 29, 2020 15:27

‘Hoezo hoogbegaafd? Ze haalt C- en D-scores voor lezen en spellen. En B-scores voor rekenen.’

‘Hoezo dyslexie? Hij haalt keurige C-scores voor spelling. Natuurlijk heeft hij geen extra begeleiding gehad!’

Ook hoogbegaafde kinderen kunnen dyslexie hebben en het een kan het ander maskeren. Een leerling lijkt dan heel gemiddeld, maar kan fikse emotionele problemen ontwikkelen.

Hoe herken je dyslexie nu bij een hoogbegaafd kind?

Kijk vooral niet alleen naar de prestaties op school: die komen meestal niet overeen met die van andere kinderen met dyslexie. Kom niet pas in actie als een kind twee E-scores heeft behaald. C-scores zijn bij een hoogbegaafd kind niet normaal. Zo’n score ligt twee tot zelfs drie standaarddeviaties beneden zijn eigen gemiddelde niveau. Hier kunnen ook andere oorzaken voor zijn, zoals verveling, faalangst en onderpresteren, maar dyslexie heeft specifieke kenmerken.

Kinderen met dyslexie hadden als kleuter vaak moeite met rijmen en het onthouden van liedjes. In groep 3 hadden ze moeite met hakken en plakken, deelden ze lettergrepen raar in of vonden ze dat lettergrepen niet bestonden. Ze spreken woorden soms fout uit, husselen woorddelen of zinsdelen door elkaar, of hebben moeite op een woord te komen. Ze zeggen soms een woord dat lijkt op het woord dat ze bedoelen, in klank of in betekenis. Ze zeggen bijvoorbeeld ‘oceaan’ als ze ‘vulkaan’ bedoelen, of ze lezen ‘auto’ als er ‘vrachtwagencombinatie’ staat. In dat laatste geval maken ze gebruik van de context om de betekenis van het onleesbare woord te achterhalen. Het begrijpend lezen gaat vaak prima. Ze lezen vaak ook correct, maar wel langzaam. Dit valt vooral op bij het hardop lezen, waarbij soms ook moeite met de intonatie naar voren komt.

Niet alleen vallen (relatieve) problemen met het hardop lezen en de spelling op, ook bij het rekenen zijn er vaak relatieve problemen met het automatiseren en met het ontcijferen van verhaaltjessommen.

Bij een dyslexieonderzoek bij Pluspunt kijken we naar verschillende factoren: zijn er andere redenen voor de relatieve achterstand, hoort het kind toevallig bij de zwakste 10% lezers of spellers, valt het kind door de mand als er onzinwoorden moeten worden gelezen en er dus niet meer kan worden geraden wat er staat, is er een groot verschil tussen de lees- en spellingprestaties en de intelligentie, is er een zwakke ontwikkeling van de benoemsnelheid, het werkgeheugen of de fonologische vaardigheden? Bij dyslexie draait het vaak om die laatste onderliggende vaardigheden, al zijn ook deze bij hoogbegaafde kinderen met dyslexie vaak wat beter ontwikkeld dan bij niet-hoogbegaafde kinderen met dyslexie. Bij fonologische problemen zijn de oren goed, maar verwerken de hersenen de klanken niet zoals zou moeten. Het kind hoort bijvoorbeeld niet het verschil tussen de ‘eu’ en de ‘ui’, maar een hoogbegaafd kind zou deze klanken toch goed kunnen spellen als hij het woordbeeld heeft geautomatiseerd. Mochten deze zaken niet spelen, dan checken we ook of er aanwijzingen zijn dat de ogen niet goed samenwerken. Dit kan eveneens een reden zijn voor leesproblemen en is relatief eenvoudig op te lossen. Het is geen dyslexie, al lijken de symptomen op het eerste gezicht wel op elkaar.

De juiste begeleiding kan secundaire problemen zoals een laag zelfbeeld, faalangst en schoolweigering voorkomen.

Dus als u twijfelt of uw intelligente kind of leerling kampt met leesproblemen, aarzel dan niet om contact op te nemen.



Een tussenjaar!

Artikelen Posted on Mon, January 06, 2020 11:56

Kan je kind tegen het einde van de middelbare school niet kiezen welke studie hij wil doen? Is hij te laat met inschrijven of weet hij helemaal nog niet of hij wel wil gaan studeren? Dan zijn er verschillende mogelijkheden.

High school year
Een jaar op een middelbare school in Amerika doorbrengen en wonen in een gastgezin. Nieuwe vriendschappen en internationale ervaring opdoen, daar gaat het om. Dat diploma heb je toch al op zak. Je wordt ondergedompeld in de taal en de cultuur en leert het land zo goed kennen. Een ervaring die je nooit meer vergeet én goed voor je CV.

Werken
Een jaar in de supermarkt, bij een land- en tuinbouwbedrijf, in de schoonmaak of in de horeca. Geld verdienen voor je toekomst, arbeidsethos opdoen én merken dat je dít waarschijnlijk niet de rest van je leven wilt, zodat je toch maar gaat studeren.

Vrijwilligerswerk
Als vrijwilliger aan de slag in eigen land, of in een ontwikkelingsland. Wandelen met ouden van dagen, hondenhokken schoonspuiten, kinderen Engels leren of baby’s verzorgen in een kindertehuis. Verschillende organisaties regelen je reis en verblijf (wel op eigen kosten), zodat je ouders zich geen al te grote zorgen over je veiligheid hoeven te maken.

Backpacken
In je eentje de wereld rond is op deze leeftijd wellicht nog wat te eng, maar met je beste vriend of vriendin backpacken door Europa moet kunnen. Reis met de trein en de bus en overnacht in jeugdhostels, waar je volop informatie vindt over wat er in de omgeving te doen is. In een hostel vind je meestal ook gratis WiFi, zodat je contact kunt houden met het thuisfront.

Therapie
Jongeren die erg besluiteloos, faalangstig of bijvoorbeeld gameverslaafd zijn, besluiten ook weleens een tussenjaar te gebruiken om nu eens korte metten te maken met die belemmerende gedachten en gewoonten. Ze volgen een faalangsttraining, laten zich behandelen of gaan naar een coach om uit te zoeken wat ze nu écht willen. Zo kunnen ze goed voorbereid beginnen aan de studie van hun keuze.

Kortom: mogelijkheden te over. Een tussenjaar hoeft écht geen verloren jaar te zijn. Vaak doet een jongere in zo’n jaar ervaringen op waar hij zijn leven lang plezier van heeft.

Een online workshop volgen om te ontdekken wat je wilt? Kijk eens hier: https://soofos.nl/cursus/volg-je-droom/?ref=204



Andere vormen van onderwijs

Artikelen Posted on Mon, December 16, 2019 14:52
Mensen, Meisjes, Vrouwen, Studenten, Vrienden, Studie

Sommige hoogbegaafde kinderen passen niet goed in het reguliere onderwijs. Een school voor fulltime hoogbegaafdheidsonderwijs kan een uitkomst zijn, maar is niet altijd in de buurt. Of je kind scoort niet hoog genoeg om te worden toegelaten, door emotionele problemen die misschien júíst zijn ontstaan door een mismatch tussen kind en regulier onderwijs. In dit artikel dus nog enkele andere opties.

De democratische school

Bij democratische scholen hebben de leerlingen een zeer grote stem in beslissingen over kleine dagelijkse zaken en over grote schoolbrede zaken. De democratische scholen verschillen onderling sterk in organisatie, pedagogische overtuiging en methode van onderwijs.
Op een school zitten, net als in de echte maatschappij, kinderen en volwassenen met verschillende ideeën en interesses door elkaar. Op democratische scholen waardeert men elk kind om wie hij is. De kinderen leren ieder voor zich wat zij zélf belangrijk vinden en hoe ze met problemen kunnen omgaan. Hierdoor ontwikkelen ze zelfvertrouwen en durven ze initiatief te nemen.
Let op: in Nederland worden niet alle democratische scholen door de inspectie als ‘school’ aangemerkt. Ouders van kinderen die naar een school gaan die wettelijk geen ‘school’ is, kunnen een boete krijgen.
Ga altijd zelf kijken op een school. Hangt er een fijne sfeer? Zie je gemotiveerde leerlingen die leren en onderzoeken, met leraren die hen begeleiden, of zie je jongeren die de héle dag aan het gamen zijn? Laat je kind ook zelf kijken waar hij het fijn vindt.

IVIO@school

Voor kinderen die wegens lichamelijke of psychische klachten of ernstige gedragsproblemen tijdelijk niet naar school kunnen, is het helemaal zelf (alleen) thuis doorwerken van de methodes van de eigen school vaak geen goede oplossing. IVIO@school helpt deze kinderen met een begeleid programma voor thuisonderwijs, dat eventueel ook in delen te volgen is. De kinderen blijven ingeschreven op de eigen school, die ook verantwoordelijk blijft voor het kind. Doel is altijd terugkeer op de eigen school.

IVIO-wereldschool

Dit is Nederlands afstandsonderwijs voor kinderen die reizen of geëmigreerd zijn. De kinderen volgen dan thuisonderwijs volgens het Nederlandse systeem. Dit is beschikbaar voor zowel basisscholieren als middelbare scholieren en eindigt met de Citotoets of het staatsexamen. Sommige ouders van hoogbegaafde kinderen kiezen bewust voor emigratie naar een land waar thuisonderwijs is toegestaan.

Feniks Talent/Spirare/Maatwerk Autisme e.d.

Bij deze voorzieningen worden hoogbegaafde drop-outs opgevangen. Ze volgen dagbesteding en soms het programma van de eigen school op afstand, terwijl ze leren hun talenten te ontdekken en doelen te stellen voor de toekomst. Ook hier is het doel om (indien mogelijk) weer terug te keren naar de eigen school.



Zit nou eens stil!

Artikelen Posted on Mon, October 21, 2019 13:09

‘Zit nou eens stil!’ is een veel gehoorde uitroep van ouders en leerkrachten van kinderen met ADHD, ADD, autisme en sensorische integratieproblemen. Maar is het eigenlijk wel de bedoeling dat deze kinderen stil zitten? Helpen we ze daarmee?

Kinderen met ADHD hebben heel veel energie en die zoekt hoe dan ook een uitweg. Het is voor deze kinderen vaak onmogelijk helemaal stil te zitten, dus is het eigenlijk oneerlijk het van ze te verwachten.

Kinderen met ADD hebben het wiebelen en frunniken vaak nodig om mentaal wakker te blijven. Als ze níet bewegen, blijven ze niet bij de les.

Kinderen met autisme bewegen vaak om hun angsten de baas te blijven. Door beweging voert het lichaam de stresshormonen af. Dit omdat angst het lichaam aanzet tot vluchten of vechten en dit in de klas natuurlijk niet zo handig is en dan ook meestal niet ten uitvoer wordt gebracht. Het lichaam blijft dan zitten met die stresshormonen, waardoor de angst in stand blijft. Bewegen, gewoon op je stoel, helpt hiertegen.

Bij kinderen met sensorische integratieproblemen komen sommige prikkels (geluid, licht e.d.) te hard binnen en andere juist te zacht. Zo kan een kind geregeld gaan verzitten omdat de stoel pijn doet aan zijn rug, omdat zijn kleding prikt of omdat zijn werkblad door de schittering van de zon onleesbaar wordt. Of het kind beweegt, net als het kind met ADD, omdat bijvoorbeeld de stem van de juf niet hard genoeg klinkt om ‘wakker’ te blijven.

Energizers in de klas kunnen helpen: kleine lichamelijke oefeningen om weer even wakker te worden. Daarnaast bestaan er verschillende materialen om tegemoet te komen aan de bewegingsdrang van kinderen: bijvoorbeeld Tangles om de handen bezig te houden en wiebelkussens om de romp onopvallend te kunnen bewegen.



Next »